Jan Juchniewicz | KAMPANIA PO 30 LATACH

Mury i witryny, słupy, ściany kiosków, wiaty przystankowe… Każdy skrawek przestrzeni publicznej w kraju pokryty został plakatami i ulotkami, nawołującymi do wzięcia udziału w wyborach 4 czerwca 1989 roku i poparcia kandydatów Solidarności.

Zdjęcia Jana Juchniewicza, fotografa związanego z opozycją, dokumentują dwa miesiące kampanii na Pomorzu. Autorskie spojrzenie Jana Juchniewicza na przestrzeń miejską tego okresu ukazuje skalę zjawiska, dotąd niespotykaną w polskim powojennym życiu politycznym. Było ono niepowtarzalną wizualizacją narodowego zrywu i pełnego nadziei oczekiwania na polityczną i społeczną transformację.
Wybory do Sejmu i Senatu w czerwcu 1989 roku były ukoronowaniem długoletniej walki o demokratyzację polskiego ustroju. Były to pierwsze częściowo wolne wybory w powojennej Polsce, w których głos obywatela miał rzeczywiste przełożenie na ich wynik. Kampania wyborcza, rozpoczęta oficjalnie 13 kwietnia 1989 roku uchwałą Rady Państwa, zapoczątkowała zaciętą walkę o głosy, w której bardzo szybko dały się zauważyć różnice w stylu jej prowadzenia przez obie strony polityczne. Strona rządowa, po raz pierwszy zmuszona do uzasadnienia i przekonania wyborców do swoich racji, poległa w tym starciu z dynamiczną, barwną i pełną nowoczesnych haseł akcją Komitetu Obywatelskiego „Solidarność”.
 

O autorze


Jan Juchniewicz
(ur. 1945) – fotograf, z wykształcenia prawnik. Urodził się w Polsce po ucieczce rodziców z Litwy przed NKWD (wuj zginął w Katyniu). Początkowo zajmował się fotografią amatorsko. Pierwszą serię zdjęć wykonał podczas wydarzeń Grudnia ‘70. Od 1980 roku aktywnie rejestrował wydarzenia społeczne i polityczne na Wybrzeżu i w Warszawie, m.in. pierwsze zjazdy Solidarności. W 1980 pracował w Wojewódzkim Zrzeszeniu Prywatnego Handlu i Usług w Gdyni jako prawnik, gdzie zakładał struktury Solidarności, po czym objął funkcję przewodniczącego. Po wprowadzeniu stanu wojennego działał konspiracyjnie, m.in.: we współpracy z Bogdanem Borusewiczem, zajmował się poligrafią, reprodukował i powielał na płycie graficznej makiety tekstowe i ilustracyjne. W 1989 fotografował protesty przeciwko elektrowni w Żarnowcu, spotkanie aktora Yves Montanda ze strajkującymi studentami na Uniwersytecie Warszawskim. W latach 1984–1989 pracował w Ośrodku Doradztwa i Treningu Kierowniczego. Po 1989 roku działał społecznie, prowadząc aukcje charytatywne. W 2015 roku przekazał do zbiorów ECS fotografie, albumy tematyczne i dokumenty życia społecznego z lat 80 i 90. Dziękujemy za ten dar!

aut. biogramu: Anna Makowska | fot. Grzegorz Mehring / Archiwum ECS