KRAJOBRAZY CZASU | Antologia tekstów

Niniejsza antologia tekstów jest wynikiem udziału Europejskiego Centrum Solidarności w międzynarodowym projekcie badawczym KRAJOBRAZY CZASU. TRANSNARODOWE DYSKURSY O PRZESZŁOŚCI I WIZJE PRZYSZŁOŚCI POD KONIEC ZIMNEJ WOJNY, zorganizowanym i finansowanym przez Uniwersytetem Europejskim Viadrina we Frankfurcie nad Odrą.

Teksty wchodzące w skład antologii zostały zebrane w ramach dwóch segmentów projektu: prof. Dr. Claudii Weber, Za horyzontem. Wschodnio-zachodnie debaty historyczne pod koniec zimnej wojny, oraz Mike’a Pitta, Ponadblokowe wyobrażenia o wolności i wizje o zakończeniu zimnej wojny. Niemieccy i francuscy intelektualiści lewicowi oraz polski ruch opozycyjny w latach 1980–1989. Oba podprojekty poruszają następujące kwestie: międzynarodowe oddziaływanie debat historycznych toczonych w RFN, dotyczących odpowiedzialności Niemiec za zbrodnie nazistowskie; myśli wolnościowe oraz wyobrażenia o potencjalnym zakończeniu zimnej wojny formułowane w środowisku lewicowych intelektualistów w bloku wschodnim. Powyższe problemy badawcze, przy tworzeniu antologii, zostały poszerzone o optykę polskich prawicowych intelektualistów w celu ukazania szerokiego spektrum myśli programowej opozycji. Zebrane zostały również teksty dotyczące myśli politycznej opozycji oraz jej roli w przyszłym, postkomunistycznym ustroju.

Teksty pochodzą w przeważającej mierze z prasy „drugiego obiegu”, ukazującej się w Polsce. Wśród nich znajdują się dysydentów z innych krajów bloku wschodniego. Dzięki temu możliwe było ukazanie dialogu pomiędzy działaczami opozycji polskiej, niemieckiej czechosłowackiej, czy węgierskiej. Materiały obejmują lata 1977–1989. W celu ułatwienia korzystania z antologii teksty zostały podzielone na panele tematyczne.
 

METODA OPRACOWANIA TEKSTÓW

Ze względu na źródłowy charakter antologii, w tekstach nie dokonano znaczących korekt, zachowując pierwotną strukturę oraz język. Poprawki ograniczono do niezbędnego minimum (literówki, interpunkcja). Zachowane zostały również wszelkie pogrubienia, przypisy oraz podkreślenia pochodzące od autorów. Chcąc ułatwić odbiór tekstów, każdy z nich został opatrzony przypisami zawierającymi biogramy autorów oraz osób wymienionych w tekście, a także pojęć np. wyjaśnień skrótów partii, organizacji politycznych, czy odniesień do wydarzeń.

Antologia powstała w czasie mojej pracy w Europejskim Centrum Solidarności w ramach Wydziału Myśli Społecznej. Za wsparcie merytoryczne w czasie realizacji projektu chciałbym szczególnie podziękować Jackowi Kołtanowi – wicedyrektorowi ECS oraz Jakubowi Kuflowi i Przemysławowi Ruchlewskiemu z Wydziału Myśli Społecznej. Za życzliwe uwagi merytoryczne oraz wsparcie organizacyjne dziękuję także Piotrowi Abryszeńskiemu oraz pozostałym pracownikom Biblioteki ECS. W antologii zostały wykorzystane również niektóre materiały zebrane przez Natalię Marcinowską, która wzięła udział w początkowym okresie prac.

Cezary Wołodkowicz